GUST en FRANS
Geschiedenis van een hoeve*
DE KOORNBLOEM 8 Mei 1954
Gust streelt even zijn jongetje dat, als-,
of het het gesprek volgde, zich aan zijn
broek had vastgeklampt, neemt een
halsdoek en een klak en gaat buiten met
Frans.
Het eerste wat ik u zal tonen, zegt
de jonge boer aan zijn vriend, is mijn
sta).
Gust doet een deur open voor zijn
vriend die enigzins verschiet.
Maar, zeg eecs, roept hij onwille
keurig uit, ik dacht dat een stal vuil was
en dat het daar stonk
Vroeger wel. Doch in een moder
ne stal, mijn beste, mag daar geen spra
ke meer van zijn.
Ik begin er mij rekenschap van te
geven.
Ik zou u de lange geschiedenis kun
nen vertellen van de verandering van
deze stal. Doch dat zou te lang duren.
Ik moet ze u nochtans in het kort ver
tellen opdat ge u zoudt rekening kunnen
geven van wat wij moeten doen voor het
onderhoud van onze veestapel.
Vertel. Ik luister werkelijk met
veel belangstelling, want sedert een uur
heb ik heel wat zaken geleerd.
Laat mij u eerst een cijfer aanhalen.
Het zal het enige zijn, maar ik zou wil
len dat gij. stedeling, het niet vergat.
Weet gij dat de waarde van de Belgische
veeteeltproducten per jaar ongeveer
dertig milliard frank bereikt en in be
langrijkheid de samengevoegde waarde
van de kolen- en electriciteitproductie
overtreft
Wel, dat had ik niet gedacht.
Dat zeggen ons de statistieken en
die worden door de stadsmensen opge
maakt... Dus moet gij ze wel geloven.
Natuurlijk.
Gij geeft u dus rekening van wat
voor ons het productieverlies betekent
tengevolge van een epidemie, of elke
productiestijging die voortvloeit uit de
verbetering van onze fokmethodes.
Wel, ik had er nooit aan gedacht.
Wij zijn ongetwijfeld allen een
beetje begrensd door de beperkte hori
zont van ons eigen bestaan. Nochtans
is het wel datgene dat de Consulent in
de Boerderijbouwkunde en de Rijksland-
bouwkundige mij bewezen. Zo zijt gij er
zeker van overtuigd dat de krotwonin
gen van onze steden een noodlottige in
vloed uitoefenen op de ongelukkigen die
verplicht zijn er in te leven.
Het tegenovergestelde ware onmo
gelijk. Gelukkig heb ik horen zeggen dat
er ernstig sprake van was aan deze toe
stand, waarvan de ongelukkigsten onder
de mensen het slachtoffer zijn, te ver
helpen.
Wel, hetzelfde geldt
voor de dieren. Hoe wilt
gij dat hun gezondheid
weerstand biedt en hun
productie tot het maxi
mum opgevoerd wordt,
wanneer zij opgeloten zijn
in vuile, donkere, niet ver
luchte en dus vochtige lo
kalen, waarvan de atmos
feer doordrongen is van
de stank der uitwerpselen
en uitwasemingen.
Zoals ik u ken, met
uw doordrijvend karakter
zult gij geen rust gekend
hebben vooraleer aan die
toestand verholpen was.
Ja. Vooreerst heb ik
om te beginnen, die toe
stand goed willen kennen.
Ik heb aan de Consulenten
van het Ministerie van
Landbouw alles gevraagd
wat nodig was om een
moderne stal te hebben. Ik heb vervol
gens uitgerekend wat mij dat zou kosten,
rekening gehouden met de verschillende
toelagen van het Ministerie en waarvan
is u de lijst zou kunnen geven, want nu
ken ik ze goed,
Om er gebruik en misbruik van ge
maakt te hebben... Proficiat 1
Zeker. Dit geld ligt te onzer be
schikking. Men biedt het ons aan omdat
men weet dat wij, nederige boeren, niet
over de nodige persoonlijke middelen
beschikken om alles te verwezenlijken
wat de moderne techniek ons oplegt.
Wij zouden dwaas zijn indien wij er niet
van profiteerden.
Inderdaad, doch, ga verder.
Gij moet eerst en vooral weten dat
het Ministerie ons niet alleen de toela
gen geeft, die wij broodnodig hebben
zoals ik u zei, doch ons ook de mogelijk
heid biedt onze toevlucht te nemen, in
de meest gunstige voorwaarden, tot het
krediet, dank zij het Nationaal Instituut
voor Landbouwkrediet.
Zo, ik wist zelfs niet dat dat be
stond.
Dat verwondert mij niet vermits
gij het niet nodig hebt. Doch dit is meer
te verwonderen vanwege talrijke land
bouwers die, door onwetendheid, niet
op de hoogte zijn van de hulp die zij van
de overheid mogen verwachten.
Men begrijpt niet hoe het mogelijk
is, vermits zij de eersten zijn die er be
lang bij hebben.
Doch keren wij terug tot ons on
derwerp, of beter gezegd tot onze stal.
Ik zei u reeds dat ik alle nodige tech
nische inlichtingen verzamelde en raad
inwon aangaande de toegekende toe
lagen en de kredietmogelijkheden. Hoe
veel avonden hebben wij, Madeleine en
ik, doorgebracht met rekenen, met com
bineren, met na te gaan in welke mate
wij opgewassen waren tegen de nodige
krachtinspanning met te bepalen wat
onontbeerlijk en wat luxe was, met te
berekenen wat nog nodig was om tot
het doel te geraken dat wij ons hadden
voorgesteld, doch ook met te denken
aan het voorbeeld dat wij zouden geven
aan onze zoon, aan de welvaart die wij
hem misschien zouden kunnen geven en
die wij zelf niet gekend hadden.
En het resultaat van al dit naden
ken...
...is dat wij besloten te beginnen
en te eindigen... en goed te eindigen. Gij
ziet het resultaat. Gij hebt zelf opgemerkt
dat er in deze stal een zuivere atmosfeer
heerst. Er is voldoende licht. De lucht
wordt regelmatig ververst dank zij een
systeem van vensters gecombineerd met
een trekschcuw. Zie hoe
de koeien liggen het lig
bed, bedekt met vers stro,
is heel kort, derwijze dat
de koe, op een rationele
wijze gebonden aan de
hals, haar uitwerpselen
laat vallen in de goot.
Daar ze niet kan achter
uitgaan kan zij alleen op
het zuiver stro gaanliggen.
Het vraagt daD niet veel
moeite ze regelmatig te
kammen en ze zuiver te
houden van drek, wat on
ontbeerlijk is voor de zin
delijkheid van het melken.
Om ze te voederen wordt
een gemakkelijk te reini
gen krib zonder moeite
bereikt, dank zij de voe
dergang die wij voorzien
hebben,
Dat is allemaal zeer
vernuftig. Maar die kleine
bakjes, die ik daar zie aan de stangen
van het bindstelsel, wat is dat
Niets anders dan de automatische
drinkbakken. Dank zij de waterdistribu
tie, waarvan ik u straks sprak, krijgen de
koeien zuiver water naar believen, door
alleen de muil te steken in die bakken.
Op gebied van hygiëne en gemak zult
gij moeten toegeven dat er vooruitgang
is in vergelijking met de dikwijls vuile
emmers die men opvulde met het met
veel moeite geputte water. De omge
vende lucht is zuiver. Zuiver ook de
kribben en de drinkbakken, evenals het
Rij schone koeien in een moderne en reine stal.
Moderne stal.
Mijn tabellen dienen ook nog voor
iets anders. Op zekere hoeven voedert
men de koeien met om het even wat tot
zij hun goesting schijnen te hebben. Ik
heb de raad gevolgd die mij gegeven
werd. Ik voeder mijn koeien a rato van
wat ze nodig hebben voor hun onder
houd, doch ook a rato van wat vereist
is voor hun productie. Een koe met hoge
opbrengst kan dat rythme maar volhou
den wanneer zij een goed berekend en
aangepast productierantsoen k r ij g t.
Voor het werk van de productiecontrole
en de berekening van het rantsoen wordt
ik trouwens geholpen door de melkcon-
troleur van de veebond, waar ik lid van
ben.
Ook nog een instelling, die waar"
schijnlijk gesteund wordt door het Mi
nisterie van Landbouw.
En waarom niet? Geeft gij u re
kenschap van wat, op het gebied van de
economie niet alleen van de hoeve doch
ook van geheel het land, de verspillingen
betekenen die men kan aantreffen bij de
voeding van twee millioen stuks rundvee?
Dat is wel enige offerjrs waard.
Inlaat van de luchtschouw in de stal.
ligbed. Dit geldt ook voor de gangen
waar de uitwerpselen regelmatig weg
gespoten worden naar de aalput, van
de stal gescheiden bij middel van een
geurafsluiter. Voor wat de mest betreft,
die even kostbaar is ais de aal, deze komt
terecht op de mestvaalt die ook gebouwd
werd volgens de richtlijnen gegeven
door de Consulent.
Dat is allemaal zeer interessant,
doch ik zou willen weten wat, daar ach
ter de koeien, die tabellen betekenen die
volstaan met cijfers.
Dat is het geheim en de voorwaar
de van mijn welslagen. Gij hebt kunnen
zien wat ik verwezenlijkt heb in deze
stal en gij weet nog op verre na alles
niet. Dat heeft mij duur gekost. Meent gij
dat ik in zulke voorwaarden mijn schul
den zou kunnen betalen en geld verdie
nen, indien ik geen vee had dat opbrengt?
Een slechte koe neemt evenveel plaast
in als een goede, zij vraagt dezelfde ver
zorging en eet ongeveer even veel. Er
is een verschil nochtans zij kost geld in
plaats van er op te brengen. Ik tracht
dan ook alleen goede koeien te houden.
Wanneer ik met dit systeem begon heb
ik opgemerkt dat zekere koeien, die mijn
vader als zeer goed aanzag omdat ze
sommige perioden van hoge melkproduc
tie kenden, zo onregelmatig waren dat
ze uiteindelijk slechte koeien werden. Ik
heb ze zonder medelijden verwijderd.
Gij hebt overschot van gelijk. Doch
wat mij verwondert is dat zulks niet
meer wordt toegepast, zelfs op andere
gebieden.
De automatische drinkbak is hygiënisch
en spaart werk uit.
Wordt voortgezet.
Ministerie van Landbouw
Vlugschrift nr E- 24.
'JLojrt!e*u.. SoruuAttél
rCf n voor iedereen, kleine intrest.
UCLL/ Zakenkantoor Adh., Van
den Eeckhaut, Landgoed De Etting
Erondegem. Telef. Aalst 25191.
zoeken werkzame en ernstige alleenver
koper voor gans België. Wordt gans op
hoogte gebracht. Moet beschikken over
100 a 150 000 Fr. Levenspositie. Voor
alle nadere inlichtingen schrijven met
zegel. Voor antwoord
Postbus 57, Brussel I.
"•■-■'■
Duitse fabrieken van
huishoudartikels en apparaten